درباره باقیات الصالحات(1)
51 بازدید
تاریخ ارائه : 3/9/2015 9:07:00 AM
موضوع: اخلاق و عرفان

بسم الله الرحمن الرحیم قال الله العظیم فی محكم كتابه:وَیَزِیدُاللَّهُ الَّذِینَ اهْتَدَوْاْهُدًى وَالْبَاقِیَاتُ الصَّالِحَاتُ خَیرْعِندَرَبِّکَ ثَوَابًاوَخَیرْمَّرَدًّا؛مریم، 76.یكی ازعباراتی كه درمتون دینی مادرقرآن وروایات آمده باقیات الصالحات است این عیارت یعنی چه؟...اعمال صالحى که نزدخدامحفوظ مى‏ ماندوباعث شکرواجرعظیم خدامى‏ شود.هرفکروایده وگفتار و کردار صالح وشایسته‌‏اى که اثرات وبرکاتش حتی بعدازمرگ پدیدآورنده‌­اش دراختیارافرادوجوامع قرارگرفته دارای آثاری است که بعدازمرگ به اومی رسد.تاوقتی که این آثاردردنیاهست،به اومی رسد.چندنمونه از مصادیق:ذکرگفتن؛رسولخدا (ص)ازکنارشخصی عبورمی‌کردندکه درباغش درخت می‌کاشت.‌حضرت(ص)درکنارش ایستادندوفرمودند: تورا راهنمائى نکنم برکاشتن درختى که ریشه‏ اش پابرجاترومیوه ‏هایش زودرس‏تروبهتروپاینده‏ترباشد؟عرض کرد:مرارهنمائى فرمااى رسول خدا،فرمود:صبح وشام بگو:سبحان اللَّه والحمدللَّه ولااله الااللَّه واللَّه اکبر؛زیرااگرآن‌رابگویى به شماره هرتسبیحه‏‌اى ده درخت دربهشت دارى(که هردرختى ازآنهایکنوع)ازانواع میوه‏ها(می‌دهد)وآنهااز(باقیات صالحات)است. الکافی،ج2،ص506، مترجم.شایدهر ذکری که درآن یادخداوحمدوثنای الهی باشدمصداقی ازباقیات‌ صالحات قرارگیرد.نمازخواندن:راوی ازامام صادق(ع)درموردباقیات صالحات پرسید، فرمود:باقیات صالحات همان نماز است پس برانجام آن مراقبت کن.تفسیرعیاشی،ترجمه رسولی محلاتی،ج2،ص327؛البته نمازشب وسحرخیزی هم جزوباقیات الصالحات است.دربرخی روایات محبت اهل بیت به عنوان باقیات صالحات شمرده شده:امام صادق(ع)به حصین بن عبد الرحمن فرمود:محبت مااهل بیت راکوچک مشمارکه آن ازباقیات صالحات است.لاتَسْتَصْغِرْمَوَدَّتَنافَاِنَّهامِنَ الْباقیاتِ الصّالِحاتِ.دوستى مارادست‏كم نگیرید، كه ازباقیاتِ صالحات(كارهاى خیرماندگار)است.بحار،ج24،ص304،ح16ابوبصیر می‌گوید: امام صادق(ع)دربیان باقیات صالحات فرمودکه همان ائمه اطهارهستند.علم وعمل درست؛ عالم باشدوعامل هم باشدودرمسیردرست هم حركت بكند.علم وعمل درست؛كه بهترازمال ومقام هستند؛زیرانفع این دودائمی وباقی است امامال ومقام،ازبین می‌روندولی علم وعمل درست ماناوماندگاراست.امام صادق(ع)فرمودند:اجروپاداشى انسان را(پس ازمرگ)دنبال نمی‌کندمگر سه خصلت.صدقه جاریه ‏اى که پس ازمردن شخص نیزجریان داشته باشدواین صدقه حتی اگر تاروز قیامت هم باقى باشد،پاداشش به آن شخص می‌رسد.صدقه وخیراتى که وقف نموده؛روش خیروسیره هدایت کننده‌ای که ایجادکرده وخودبه آن عمل می‌نموده ودیگران هم پس ازآن به آن عمل می‌نمایند.معلمی دانش آموزی راتربیت كرده استادی طلبه تربیت كرده؛ دانشجوتربیت كرده؛آن دانشجووطلبه ودانش آموزبرای آنهاباقیات الصالحات است.فرزندصالحى که براى اواستغفاركند.فرزندی که براساس تعالیم اسلامی تربیت شده باشد،هرکارنیک وعبادتی که انجام دهدبدون آن که ذره ای ازثواب آن کم شودبه همان اندازه اجروثواب به والدین آن فرزندمی‌رسد. داشتن فرزندوكاشتن درخت ازمصادیق باقیات الصالحات شمرده شده است.البته فرزندباایمان وصالح است كه آثارایمان ونیت خیرواعمال صالح اوپس ازمرگ پدرودرعالم برزخ وآخرت باقی وپایداراست وموجب گشایش وسرورپدرومادرش می گردد.خود عمل و صورت آن از بین می رودوناپایداراست ولی آثارونتایج وباطن آن هرگزنابودنمی شود.در موردكاشت درخت نیزآن چه مهم است نیت خیرفردی است كه اقدام به این كارخیركرده. پس ماندگاری وبقای این اعمال خیربه لحاظ ظاهروشكل فیزیكی ومادی آنهانیست بلكه مربوط به باطن وحقیقت وتجسم معنوی آن است.درموردبرخوردارشدن والدین ازاعمال خیرفرزندان باید گفت كه بدون شك آنهاازاعمال خیرفرزندان بهره مندمی شوندودرامرآنهابه خاطراعمال خیرو ایمان ونیت نیكوی فرزندان فرج وگشایش می شود. امادرموردفرزندانی كه ناخلف هستندو اعمال ناشایستی دارندمی توان گفت درصورتی والدین ازاعمال بدآنهامعذب خواهندبودكه درامرتربیت وهدایت آنها كوتاهی كرده باشندومقصرباشندوگرنه اگرآن دودراین باره وظیفه خودراانجام داده باشندودرتربیت صحیح وهدایت فرزندان قصوروكوتاهی نكرده باشندبه خاطراعمال بدفرزندانشان معذب نخواهندبود.