چهارراهکاروسه نکته کلیدی درتربیت دینی
28 بازدید
تاریخ ارائه : 5/17/2014 1:02:00 PM
موضوع: اخلاق و عرفان

بسم الله الرحمن الرحیم

قال الله العظيم في محكم كتابه

یَآأَیُّهَاالَّذِینَ آمَنُواْقُواْأَنفُسَكُمْ وَأَهْلِیكُمْ نَاراً.تحریم/6.

خدای متعال به همه مومنین دررابطه باخانواده وفرزندان هشدارمی‌دهدومی فرمایدشمادرقبال خانواده وفرزندانتان مسئولیت دارید:ای کسانیکه ایمان آورده‌اید،خودوخانواده خودراازآتشی که هیزم آن مردم وسنگ‌هاستحفظ کنید.درروایت داریم رسول اكرم می فرماید:والدین ‌بایدبه چهاروظیفه درقبال خانواده خودتوجه داشته باشند: 1- بدعائهم الی طاعةالله؛دعوت به اطاعت خداوند2- وتعلیمهم الفرائض؛آموزش واجبات3- ونهیهم عن القبائح؛نهیازمحرمات وزشتی‌ها 4- وحثهم علی افعال الخیر؛وتشویق به کارهای خیرونیک(بحار،ج17،ص68.رسولخدا(ص)چهارراهکاربرای تربیت دینی فرزندان معرفی می‌کنند.اول:پدرو مادربایدخودعامل به خیروخوبی باشند.درخانه‌ای که پدرومادربه واجبات،محرمات وحلال وحرام توجه نمی‌کنندیابه نمازاول وقت اهمیت نمی‌دهندنبایدانتظارداشته باشندکه فرزندانشان دینی تربیت شوند.والدین بایدصداقت،رفاقت،تدین ومهربانی واهل عمل بودن به خیروخوبی‌هاراازخوددرعمل نشان دهند.درزمان پیغمبراکرم(ص)،طفلی،بسیارخرمای تازه می‌خورد.هرچه اورانصیحت می‌کردندکه زیادخوردن خرماضرردارد،فایده نداشت.مادرشاورانزدپیغمبر(ص)آوردتااورانصیحت کند.وقتی اورابه حضورپیغمبرآورد،ازپیغمبرخواست تابه طفل بفرمایدکه خرمانخورد،اماآن حضرتفرمود:امروزبرویدواورافردادوباره بیاورید.روزدیگرمادربه همراه فرزندش خدمت پیغمبر(ص)حاضرشد.حضرت به کودک فرمودکه خرمانخورد.دراین هنگام زن که نتوانست کنجکاوی وتعجب خودرامخفی کند،ازایشان سوال کرد:یارسولالله!چرادیروزبه اونفرمودیدخرمانخورد؟فرمود:دیروزوقتی این کودک راحاضرکردید،خودم خرماخورده بودم واگراورانصیحت می‌کردم،تأثیری نداشت.درضرب‌المثل فارسی براساساین روایت آمده:رطب خورده منع رطب کی(چون) کند؟امام صادق(ع)فرمود:هنگامی که عالم به علم خودعمل نکرد،موعظه اودردل‌های مردم اثرنمی‌کند، همان طور که باران از روی سنگ صاف می‌لغزدو در آن نفوذ نمی‌کند.خوشابه حال پدرومادری که دین راشوخی نگیرندوآن رادرعمل به فرزندانش بیاموزد.دوم:بدعائهم الی طاعةالله؛این است که فرزندانتان رامتذکرخداقراردهیدواین به معنی تسبیح دادن به دست فرزندنیست،بلکه بایدبسترخانواده بسترذکرویادخداباشدویادخدابه طوری درآن خانه قوی باشدکه کسی جرأت گناه نداشته باشد.درخانه‌هاییکه دینداری پررنگ باشدشخصیت های بزرگی مانندآیت الله العظمی بهجت(ره)تربیت می‌شوند»سوم:نهیهم عن القبائح؛نهی ازمحرمات وزشتی‌هااین است که فرزندانتان راامربه معروف ونهی ازمنکرکنیدوحثهم علی افعال الخیر؛به صورت نامحسوس مراقب فرزندان باشندوبدانندباچه کسانی آمدوشددارند.بچه‌هایتان راباخودتان به مجالس اهلبیت(ع)ببریدکه معنویت آن مجالس فرزندانتان راجذب می‌کندچراکه این محفل ترددملائکه است ودرتربیت دینی آنهاموثرخواهدبود.راهکاردیگررفیق بودن پدرومادربافرزندانشان؛بافرزندانتان رفیق شویدونگذاریدقبل ازشماکسان دیگری باآنهارفیق شوند.توجه به سه نکته كلیدی برای داشتن فرزندی دیندار:تدریجی بودن تربیت:پرورشدینی بابرنامه‏ ریزی زمان بندی شده متوازن،مبتنی برشناخت نیازها،علایق وقابلیت‏هاباشد.پیامبر(ص)دوره‏ های تربیتی رابه سه دوره:سیادت،اطاعت ووزارتتقسیم می‏کند و برای هر کدام با توجه به نیازهای آن دوره دستورالعمل‏ های خاص بیان می‏کند.اگرکودک یک دفعه بدون آمادگی تدریجی،درروزتكلیف،باانبوهی ازتکالیف روبه ‏رو شودوملزم به رعایت همه آن هابشود،قطعا شانه خالی می‏کندوازعهده این همه وظیفه مهم برنمی‏ آید.اگرهم بپذیرد،برای اوخاطره‏ ای شیرین وبه یادماندنی نخواهدبود.کودکی که هیچ انسی بانمازنداشته،یک دفعه مکلف می‏شودکه شبانه‏ روزهفده رکعت نمازبخواندویادخترخانمی که هیچ گونه پایبندی،به پوشش نداشته،الان مجبورمی‏ شودحجاب رابه طورکامل رعایت کند!خاطره خوبی برایش نخواهدبود.تاثیراحترام؛درتربیت دینی،احترام گذاشتن تاثیرزیادی دارد.بدون احترام وگرامی داشت شخصیت کودک،توفیق چندانی درتربیت دینی نخواهدبود.پیامبر(ص)،اهتمام خاصی نسبت به احترام کودکان داشتند.نقل می‏کنند:رسول اکرم(ص)وقتی حسن وحسین علیهماالسلام واردمی شدند،حضرت به احترام آن هاازجای برمی خاست.منش وروش برخوردایشان باکودکان دیگرنیزنشان ازاحترام به آنان داشت.پیامبر(ص)همواره به والدین توصیه می‏کردند:به فرزندان خوداحترام بگذاریدوباآداب وروش پسندیده باآنهابرخوردکنید.گاهی اتفاق می‏ افتادحضرت جهت رعایت حال کودکان،نمازخودرابه سرعت پایان می‏داد.امام صادق(ع)نقل می‏کندکه رسول اکرم(ص)نمازظهررابامردم به جماعت گزاردودورکعت آخررابه سرعت وباحذف مستحبات خواند؛پس ازنماز،مردم گفتند:یارسول اللّه‏!آیادرنمازپیشامدی شد،حضرت فرمود:مگرصدای گریه کودک رانشنیدید؟اعتدال؛باتوجه به ظرفیت‏ افراد،این اصل درتربیت دینی ضرورت جدی پیدامی‏کند.سیره رسول اكرم(ص)دردعوت مردم به دین ودینداری،براساس اعتدال بود.امیرمؤمنان(ع)فرمود:سیره حضرت درزندگی اعتدال بود.وبه صورت مؤکدامت رابه اعتدال دعوت می‏فرمود.والدین عاقل،توجه به اصل اعتدال را در تربیت دینی همیشه مورد توجه قرار می‏دهند.عدم توجه به این اصل مهم،آسیب‏ زا است.