چگونه دعاکنیم؟
28 بازدید
تاریخ ارائه : 5/8/2014 8:58:00 AM
موضوع: اخلاق و عرفان

بسم الله الرحمن الرحيم

قال الله العظيم في محکم کتابه:

وَ قالَ رَبُّكُمُ ادْعُونِي أَسْتَجِبْ لَكُمْ إِنَّ الَّذِينَ يَسْتَكْبِرُونَ عَنْ عِبادَتِي سَيَدْخُلُونَ جَهَنَّمَ داخِرِينَ(1)

به مناسبت ماه رجب وايام عبادت درباره دعامطلبي عرض مي كنم.مي‌گويندقرآن فرموده:ادْعُوني‏ أَسْتَجِبْ لَكُمْ» پس چراهرچه دعامي‌كنيم،مستجاب نمي‌شود؟روايت داريم خدابه فرشته‌هامي‌گويد:دعايي كه مي‌كنداگرمستجاب كنم،ديگرنمي‌آيدبگويد(يا الله)».يكي ازاصحاب پيغمبر آمدوگفت:يارسول الله!يك دعايي بفرماوضعم خوب شود. حضرت فرمود:وضعت خوب شودبه صلاحت نيست.الان كم مي‌خوري وکم مي خوابي به زندگي وقيامتت هم مي‌رسي.اماوضعت خوب شودگرفتارمي‌شوي.قرآن مي‌فرمايد:إِنَّمايُريدُاللَّهُ لِيُعَذِّبَهُمْ بِهافِي الْحَياةالدُّنْيا(2)گاهي به مردم پول مي‌دهيم تاآنهاراعذاب کنيم.يعني مي‌خواهيم زندگيشان رابه هم بزنيم به آنهامال مي‌دهيم ولذاحديث داريم ازخداهرچيزي بخواهيدامامال نخواهيد.ولذادردعاهامي‌ فرمايند:اللَّهُمَّ ارْزُقْنِي حَجَّ بَيْتِكَ الْحَرَامِ»(3)يعني خداياقسمتم كن مكه بروم ونمي‌گويند:اللهم ارزقني مالاً لحجه؛بگوخداياتوفيق بده خانه محكم بسازم.خانه من راازبلاحفظ كن.يكي ازآداب دعااين است كه هيچ وقت وسيله‌اش راازخدانخواهيم بلكه خودكمال رابخواهيم.خدايا!عزتم بده تاعزيزبشوم. يك وقت ديدي كسي سوارماشين قشنگ مي‌شودوبه اوفحش مي‌دهند.يعني عزت بخواه،ماشين نخواه كه ازطريق آن عزيزبشوي.آدم موتوراراده خودش رابادعاقوي مي‌كند.بعضي خيال مي‌كنند دعايعني اينكه آدم بنشيند و دعا بكند. اينكه معلوم است مستجاب نمي‌شود. يكي ازجاهايي كه دعامستجاب نمي‌شوداين است كه درخانه بنشيندوكارنكندوبگويدخدايابراي من برسان. در روايت داريم چند دعا مستجاب نمي‌شود: دعاي آدم تنبل: يكي از اولياي خدا مريض شد. گفت:خدايا مرا شفا بده! خدا گفت:من هيچ وقت تو را شفا نمي‌دهم.پزشك هست بلندشوبرودكتر.مسئول هستي وقتي مريض شدي دكتر بروي.از خدا بخواهيدكه شما خوب شويد و خودتان هم به وظيفه‌تان عمل كنيد. اگر كسي كه پزشك نرفته دعا كند، تنبل و بي كار ، دعا كند. دعايش مستجاب نمي‌شود و «رَجُلٌ جَالِسٌ فِي بَيْتِهِ يَقُولُ اللَّهُمَّ ارْزُقْنِي»يا مثلاً «وَ رَجُلٌ كَانَ لَهُ مَالٌ فَأَفْسَدَهُ»(4)يك زماني هم ممكن است كه شخص پول داشته ولي ولخرجي كرده و پولش را از بين برده است. بعد به خدا مي‌گويد:«برسان» خدادرجواب مي‌گويد:رساندم قدرش راندانستي.يكي ازجاهايي كه بايدآدم برسرخودش بزند، اين است كه بي سندوبدون قراردادكتبي وام مي‌دهدوبعدهم پول آدم رامي‌خورند.بعدمي‌گويد:«اي خدا!اورا نابودش كن.»مي‌گويد:نخيرتووقتي داشتي وام مي‌دادي بايدازاوسندومدرك مي‌گرفتي.ازبزرگترين سوره‌هاي قرآن سوره بقره است وازبزرگترين آيه‌هاي قرآن آيه سنداست.يكي ازآداب دعااين است كه دعابزرگ باشد.امام دعامي‌كند«عَنْ جَمِيعِ الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِنَاتِ فِي مَشَارِقِ الْأَرْضِ وَمَغَارِبِهَاوَبَرِّهَاوَبَحْرِهَاوَسَهْلِهَاوَجَبَلِهَاحَيِّهِمْ وَمَيِّتِهِمْ وَعَنْ وَالِدَيَّ وَ وُلْدِي»(5) تمام مومنين زن و مرد و تمام مسلمانان زن ومرد در شرق عالم و غرب عالم همه را ببخش!«حَيِّهِمْ وَ مَيِّتِهِمْ»مرده و زنده‌شان راهمه راببخش.وَ عَنْ وَالِدَيَّ وَ وُلْدِي» خودمان راووالدين ماراو. ...چرامي‌گويي:اي خدا!اين بچه راشفا بده؟بگو:خدايا!تمام مريضهاراشفا بده. در نماز شب چهل مومن رادعامي‌كنيم. اينكه مي‌گويند به چهل مومن دعا كن براي اين است كه خدا شمارابزرگ مي‌كند.وكسي كه هر سحر به چهل مومن دعا كند ديگر فردگرا و يك آدم مستبد خود راي نيست.در دعاهاي ماه رمضان هم داريم؛ «اللَّهُمَّ أَغْنِ كُلَّ فَقِيرٍ اللَّهُمَّ أَشْبِعْ كُلَّ جَائِعٍ اللَّهُمَّ اكْسُ كُلَّ عُرْيَانٍ اللَّهُمَّ اقْضِ دَيْنَ كُلِّ مَدِينٍ اللَّهُمَّ فَرِّجْ عَنْ كُلِّ مَكْرُوبٍ اللَّهُمَّ رُدَّ كُلَّ غَرِيبٍ اللَّهُمَّ فُكَّ كُلَّ أَسِيرٍ» در يكي از دعاها امام مي‌فرمايد «از آدم تا خاتم همه را رحمت كن.ارزش و روحيه انسان وابسته است به اين دعاها است. يكي از مسائل ديگر اينكه در دعا آشكارکنيدكه چه مي‌خواهيد.به خدابگوييدكه چه مي‌خواهيد،امادرجامعه مخفي دعا كنيد.به خدابگو.اماخودت رالونده تابفهمند.علامت مومن اين است كه:الْمُؤْمِنُ بِشْرُهُ فِي وَجْهِهِ وَ حُزْنُهُ فِي قَلْبِهِ»(6) يعني دردش در دلش است. اصلاً ما از اينكه مشكلاتمان را به ديگران بگوييم، ممنوع هستيم.در دعاها مشكلاتتان را با خدا زمزمه كنيد. البته از آداب دعا اين است كه آدم به كسي بگويد: التماس دعا.پسران يعقوب وقتي ديدندكه كارزشتي كردندويوسف عزيزرادرچاه انداختند،به پدرشان گفتند: التماس دعا.«يا أَبانَا اسْتَغْفِرْ لَنا ذُنُوبَنا»(7) حديث داريم كه امام حسين(ع) نيز به زينب(س) گفت:«التماس دعا».چون حضرت زينت نماز شبش ترك نمي‌شد. حتي شب عاشورا!

پي نوشت :                                                                                                                      

1.غافر/60

2.توبه/55

.3إقبال‏الأعمال،ص‏24

4.كافى، ج‏2،ص511و512

5.بحارالأنوار،ج‏99،ص110

6.نهج‏ البلاغه،حكمت 333

.7يوسف/97