دونکته ازدعای امام زمان علیه السلام
31 بازدید
تاریخ ارائه : 10/2/2013 9:40:00 AM
موضوع: اخلاق و عرفان

بسم الله الرحمن الرحيم قال الله العظيم:فالّذين آمنواوعملواالصّالحات لهم مغفرةٌ ورزقٌ كريمٌ؛(حج،آيه/ 50). باالهام ازيكي ازدعاهاي حضرت دونكته عرض مي كنم؛دعايى كه بااين جمله شروع مي شود:اللّهم ارزقناتوفيق الطّاعة"‏دونكته پيرامون رزق وتوفيق‏؛«اللّهم ارزقناتوفيق

الطّاعة»؛خدايا!توفيق اطاعت رارزق وروزى ماگردان.خصال نيك،وارزش‏ها ازروزى‏ هاى

معنوى است كه همچون رزق وروزى مادى،همواره موردنيازاست،همانطوركه اگررزقمادى به انسان نرسد،درپرتگاه نابودى قرارمى‏ گيرد،نرسيدن رزق معنوى هم باعث سقوط است،همانگونه كه رزق وروزى مادى،درهمه اوقات بايدبه انسان برسدتاادامه حيات بدهد،رزق وروزى معنوى هم بايدهميشگى باشدتاموجب استمرارحيات معنوى باشد.رزق وروزى به معنى عطاوبخشش مستمرازخير و بركت الهى به طورمداوم است كه هم شامل هرگونه روزى مادى مى‏شود،وهم شامل روزى‏ هاى معنوى مانندارزش‏هاوصفات نيك نيزمى‏شود.درواقع رزق وروزى اصلى همين روزى معنوى است،درقرآن رزق به معنى عام وجامع است،وشامل امورمادى ومعنوى است.«فالّذين آمنواوعملواالصّالحات

لهم مغفرةٌورزقٌ كريمٌ؛(حج،آيه/ 50)آنهاكه ايمان آوردندوعمل صالح انجام

دادند،آمرزش وروزى ارزشمندى براى آنهااست."كريم"به معنى هرموجود شريف

وپرارزش است.خداى كريم درآن سراى كريم،انواع نعمتهاى كريم رابه بنده‏هاى مؤمن

وصالحش ارزانى مى‏دارد.راغب"درمفردات"‏گويد:" كرم"معمولابه امورنيك وپرارزشى گفته مى ‏شودكه بسيارقابل توجه است،به نيكيهاى كوچك كرم گفته

نمى ‏شود.دردعاهاواژه رزق درموردامورمعنوى زيادبه كار رفته،امام سجاد(ع):اللّهمّ

ارزقنى صلةقرابتى....(بحار،ج 98،ص247)خدايارابطه نيك باخويشاوندانم،وحج قبول

شده،وعمل نيك موردپسندت رابه من روزى گردان.درجاي ديگرعرضه مي دارد:خدايا!قلب خاشع

وخاضع وهراسانى ازخوف خدا،وبدن صابر،وزبان ذاكروحمد كننده،ويقين راستين،به من روزى

گردان.بحارج95،ص258.درفرازديگر:اللّهم ارزقنى قلباًتقيّاًنقيّاً؛(بحار،ج97،ص89)خدايا!دل پاك وپاكيزه به من روزى كن.روايت شده روزى يكى ازاصحاب بسيارنيك پيامبر(ص)به نام حارثةبن سراقه بهپيامبر(ص)عرض كرد:ازخدابخواه مقام شهادت رانصيبم گرداند،پيامبر(ص)چنين دعاكرد:اللّهم ارزق حارثةالشّهادة؛خداوندا!مقام شهادت رابه حارثه روزىگردان.طولى نكشيد كه جنگ احدرخ داد،اودراين نبردبه شهادت رسيد.شرح نهج البلاغه،ابن ابى الحديد،ج3،ص507.خلاصه مطلب:رزق وروزى معناى گسترده‏اى داردوشامل

مواهب معنوى نيزمى ‏شود،اينكه ماخداراباعنوان يارزّاق،ويارازقمي خوانيم،روزى‏ هاى معنوى رانيزدرنظربگيريم،بلكه بيشتربه اين نوع روزى‏ هاتوجه كنيم.چراكه غذاى روح،بسيارمهم‏ترازغذاى جسم است.وازاميرمؤمنان على(ع)روايت شده فرمود:درشگفتم

ازكسانى كه درموردغذاى جسم اهتمام مى‏ ورزندوازآن پرهيز مى‏كنندكه زيانبخش نباشدولى

درموردغذاى زيانبخش روح يعنى گناهان،بى توجه وغافل هستند.بحار،ج78،ص41.ودرمورد توفيق - كه درآغازدعاآمده نيزبايدتوجه داشت كه عامل اصلى،وكليدگشاينده همه ارزش‏هاوترك گناهان است،توضيح:واژه توفيق ازماده وفاق وتوافق است ومنظورازآن اين است كه كارهاى انسان،موافق فرمان خدا،بايدتلاش كنيم اسباب كار،فراهم شود.به عبارتي

توفيق،يارى وعنايت خاص الهى است كه به بندگان شايسته ‏اش مى ‏دهد،درمقابل خذلان،كه به معنى آن است كه خدااورابه خودش واگذارد.قرآن مى‏ فرمايد:ان ينصركم اللّه فلاغالب لكم وان يخذلكم فمنذاالّذى ينصركم من بعده...؛(آل عمران) اگرخداوندشمارايارى كند،هيچ كس برشماپيروزنخواهدشد، واگردست ازيارى شمابردارد،كيست كه بعدازاوشمارايارىكند؟انسان مؤمن بايدتنهابرخداتوكّل كنند.ولي بايدتوجه داشت كه يارى وعنايت الهى به

بنده‏اش،بستگى به آمادگى ولياقت بنده دارد،يعني انسان بايدتلاش بكندآن ظرفيت

وامادگي رادرخودش ايجادبكندتابه اهداف مطلوبش برسد.چنان كه گفته‏اند:باران كه درلطافت طبعش خلاف نيست‏درباغ لاله

رويدودرشورزارخس‏....اميرمؤمنان(ع)فرمود:توفيق عنايت الهى است،نخستين نعمت

است،سرلوحه سعادت ورستگارى،وسرسلسله اصلاح وبرترين عمل است،وهيچ نعمتى

ارجمندترازنعمت توفيق نيست.غررالحكم،امام صادق(ع)درمعنى توفيق فرمود:هرگاه بنده‏اى

فرمان خداوندرابجاآورد،كاراوموافق وهماهنگ با فرمان خدااست،وچنينبنده‏اى به عنوان بنده موفّق ناميده مى‏شود،وهرگاه بنده‏اى اراده گناه كند،ولى يارى خداوندبين اووگناه جدايى بيندازد،ودرنتيجه اوازگناه پرهيزكند،چنين بنده‏اى به توفيق الهى نايل شده است واگرخداوندبين اووگناه مانعنشود،نشانه آن است كه اورابه خودش واگذارده لذاپيامبراكرم دعامي كند:اللهم لاتكلني الي نفسي طرفةعين ابدا؛خداياحتي يك آن مرابه خودم وامگذار.اللهم ارزقناتوفيق الطاعه...اللهم لاتكلناالي انفسناطرفةعين ابدا.خداياپروردگاراعاقبت امرهمه ماراختم به خيربگردان.ماراحتي كمترازآني به خودمان وامگذار